​

Bu halkara forum Täjigistan Respublikasynyň Prezidenti Emomali Rahmonyň 2023-nji ýylda Saud Arabystany Patyşalygynyň Jidda şäherinde geçirilen Merkezi Aziýa ýurtlarynyň we Aýl­agdaky arap döwletler­iniň Baştutanlarynyň birinji sammitinde iki sebitiň ýurtlarynyň arasynda ýola goýlan gatnaşyklary has-da pugtalandyrmak bilen baglylykda öňe süren başlangyjy esasynda geç­irilýär.

​

Halkara forum Merkezi Aziýa ýurtlaryndan we Aýl­agdaky arap döwletler­inden gelen wekiliýetleri, jemi 100-den gowrak gatnaşyjyny Täjigistanyň paýtagty Duşenbe şäherinde jemledi.

​

Forumyň gün tertibind­e innowasiýalar, ýaşl­ar telekeçiligi, ekol­ogiýa, bilim, sport, ­medeniýet we ýaşlar syýasaty, meýletinçilik işi we media ulgamy ýaly möh­üm ugurlara gönükdiri­len plenar mejlisler,­ sergiler hem-de beýleki dürli çäreler geçirilýär.

​

Halkara forumyň çäklerinde oňa gatnaşyjylar Täjigistanyň milli muzeýine, ýurduň türgenleriniň sport üstünlikleri bilen tanyşdyrýan sergä, hünärmentçilik bilen bagly medeni ojaklara baryp gördüler we küýzegärçilige degişli ussatlyk sapagyna gatnaşdylar.

​

Şeýle-de olar ilkinji täjik döwletini esaslandyryjy Ismoil Somoniniň ýadygärligine gül goýdular.

​

Foruma gatnaşyjylar Täjigistanyň gadymy Gissar galasyna hem baryp gördüler we ol ýerdäki taryhy ýadygärlikler, milli gymmatlyklar bilen tanyşdylar.

​

Halkara çärä gatnaşýan ýurtlaryň wekiliýet agzalarynyň bilelikde bag ekmekleri bolsa halklaryň arasyndaky dostlugyň, hyzmatdaşlygyň uzak geljegi nazarlaýandygynyň simwolik nyşany boldy.

​

Forumyň jemleri boýunça ­Duşenbe deklarasiýasy­nyň kabul edilmegi me­ýilleşdirilýär. Şeýle­ hem sport çäreleri, IT­-taslamalaryň sergisi­ we konse­rt geçiriler.

​

Dost-doganlyk ruhunda geçýän forum öz işini dowam edýär.

​

Türkmenistanyň ýaşlar wekili­ýetiniň şeýle halkara forumlara yzygiderli gatn­aşmagy ýurtda üstünlikli alny­p barylýan döwlet ýaş­lar syýasatynyň ajaýyp netijesidir. Munuň özi "Türkmenistanyň ýaşlarynyň halkara hyzmatdaşlygynyň 2023 --- 2030-njy ýyllar üçin Strategiýasynyň" üstünlikli durmuşa geçirilýändiginiň hem nobatdaky aýdyň mysalydyr.

​

Halkara parahatçylyk we ynanyşmak ýylynda geçirilýän şeýle forumlar ýaşlar­yň öz ukyp-başarnyklaryny açyp görkezmegine, parahatçylykly ­ösüşe hyzmat edýän ba­şlangyçlaryň döremegi­ne itergi berýär.

​

​

Bu maksatnama BMG-niň Baş Assambleýasy tarapyndan dekabr aýynda kabul edildi we bäş ileri tutulýan ugry öz içine alýar: gurluşyk taýdan özgertmeler, infrastruktura ösüşi, söwda amallarynyň ýeňilleşdirilmegi, sebit integrasiýasy we durnuklylygyň ýokarlandyrylmagy. Resminama bäş esasy başlangyç bilen berkidildi: global infrastruktura maýa goýum gaznasy, sebitleýin oba hojalyk ylmy-barlag merkezleri, BMG-niň ýokary derejeli geçelge azatlygy topary, sanly aragatnaşyk başlangyçlary we Bütindünýä Söwda Guramasynyň söwda boýunça iş maksatnamasy.

​

Maslahat deňze çykalgasy bolmadyk ýurtlaryň (DÇBÝ) öňünde duran esasy meseleleri, ilkinji nobatda — deňiz portlaryna elýeterliligiň çäklidigini çözmegi maksat edinýär. Guramaçylaryň maglumatyna görä, şeýle döwletlerde ulag çykdajylary 30% ýokary, ýükleriň daşalmagy bolsa, kenarýaka ýurtlara garanyňda, 35–45 gün dowam edýär. Kenarýaka döwletlerde bu 15–20 günüň dowamynda amala aşyrylýar.

​

Yklym ýurtlarynyň ykdysady görkezijileri hem ep-esli pesdir. Olaryň ýyllyk jemi içerki önüminiň ösüşi 2–3% derejesinde bolup, kenarýaka ýurtlarda bolsa bu görkeziji 4–5%-e ýetýär. Adam başyna düşýän JIÖ dünýä ortaçasyndan 40–60% az, olaryň dünýä söwdasyndaky paýy bolsa 1%-den hem az. DÇBÝ eksportynyň esasy bölegini çig mallar düzýär, olaryň paýy 80%-den ýokary. JIÖ-niň 17%-e çenli bölegi oba hojalygy toplumyndan emele gelýär, bu ýerde zähmete ukyply ilatyň ýarysyndan gowragy işleýär, bu bolsa daşarky bahalaryň üýtgemegine bolan durnuksyzlygy artdyrýar.

​

Şu babatda Merkezi Aziýa sebitde durnukly ösüşi görkezýär: soňky onýyllykda sebitiň ykdysadyýeti ýyllyk 6,2% ösüş gazandy, bu bolsa dünýä derejesindäki 2,6%-den ep-esli ýokarydyr. Sebitiň içindäki söwda dolanyşygy 4,5 esse, maýa goýumlar 2 esse, bilelikdäki kärhanalaryň sany bolsa 5 esse artdy.

​

Sebitdäki iri ulag taslamalarynyň hatarynda Hytaý–Gyrgyzystan–Özbegistan demir ýolunyň gurluşygy, Özbegistan–Türkmenistan–Eýran–Türkiýe geçelgesiniň ösüşi we Hazarüsti ulag geçelgesi bar. Energetika we bilim ulgamlarynda hyzmatdaşlyk, şeýle hem Sebitleýin Bilelikdäki Bazar we Merkezi Aziýanyň maýa goýum geňeşiniň döredilmegi boýunça işler alnyp barylýar.

​

“Türkmenistan üçin bu maslahatyň geçirilmegi diplomatik taýdan möhüm waka bolmak bilen bir hatarda, ýurdumyzyň maksatlarynyň aýan edilmegidir” diýip, BMG-niň saýtynda bellenilýär. Onda Türkmenistanyň BMG-däki hemişelik wekili Aksoltan Ataýewanyň sözleri berilýär: “Türkmenistanda Hazar deňziniň kenarynda bu forumy kabul etmek biziň üçin buýsanç. Biz ähli myhmanlary Awazada garşylamak we bu herekete gönükdirilen, transformasion maslahatda gatnaşyjylary görmek üçin sabyrsyzlyk bilen garaşýarys. Bu forum deňze çykalgasy bolmadyk ýurtlary dünýä hyzmatdaşlygynyň merkezine çykarýar”.

​

Ýatlap geçsek, LLDC 3 forumy 5–8 awgust aralygynda Awazada geçiriler.

​

17-nji noýabrda Daşkentde Prezident Serdar Berdimuhamedow bilen Özbegistanyň Prezidenti Şawkat Mirziýoýewiň arasynda geçirilen ýokary derejeli gepleşikleriň jemleri boýunça ikitaraplaýyn resminamalary alyşmak we gol çekmek dabarasy geçirildi. Bu barada "Türkmenistan" gazeti habar berýär.

«Kuksaroý» köşgüniň metbugat maslahatlary otagynda iki ýurduň döwlet Baştutanlary dabaraly ýagdaýda Bilelikdäki Beýannama öz gollaryny goýdular. Umuman, Türkmenistanyň Prezidentiniň Özbegistana döwlet saparynyň çäklerinde dürli ugurlara degişli möhüm resminamalaryň uly toplumyna gol çekildi we alşyldy.
Şolaryň hatarynda

• Türkmen-özbek serhetýaka söwda zolagynyň işi hakynda Türkmenistanyň Hökümeti bilen Özbegistan Respublikasynyň Hökümetiniň arasynda Şertnama;
• biologik howpsuzlygy üpjün etmek meseleleri boýunça Türkmenistanyň Hökümeti bilen Özbegistan Respublikasynyň Hökümetiniň arasynda özara düşünişmek hakynda Ähtnama;
• 2013-nji ýylyň 25-nji noýabryndaky Türkmenistanyň Hökümeti bilen Özbegistan Respublikasynyň Hökümetiniň arasynda adatdan daşary ýagdaýlaryň öňüni almak we olaryň netijelerini ýok etmek babatda hyzmatdaşlyk etmek hakynda Ylalaşyga goşmaçalar girizmek hakynda Teswirnama;
• Türkmenistanyň Hökümeti bilen Özbegistan Respublikasynyň Hökümetiniň arasynda saglygy goraýyş we lukmançylyk ylymlary babatda hyzmatdaşlyk etmek hakynda Ylalaşyk;
• Türkmenistanyň Hökümeti bilen Özbegistan Respublikasynyň Hökümetiniň arasynda oba hojalygy babatda hyzmatdaşlygy mundan beýläk-de ösdürmek hakynda Ylalaşyk;
• 1996-njy ýylyň 16-njy ýanwaryndaky halkara awtomobil ýolagçy we ýük gatnawy hakynda Türkmenistanyň Hökümeti bilen Özbegistan Respublikasynyň Hökümetiniň arasynda Ylalaşyga goşmaçalary we üýtgetmeleri girizmek hakynda Teswirnama;
• 2026-2027-nji ýyllarda Türkmenistanyň Adalat ministrligi bilen Özbegistan Respublikasynyň Adalat ministrliginiň arasynda hyzmatdaşlyk etmegiň Maksatnamasy;
• 2026-2027-nji ýyllarda Türkmenistanyň Medeniýet ministrligi bilen Özbegistan Respublikasynyň Medeniýet ministrliginiň arasynda medeniýet ulgamynda hyzmatdaşlyk etmegiň Maksatnamasy;
• 2026 — 2030-njy ýyllarda Türkmenistanyň Daşky gurşawy goramak ministrligi bilen Özbegistan Respublikasynyň Ekologiýa, daşky gurşawy goramak we howanyň üýtgemegi ministrliginiň arasynda tokaý hojalygy babatda hyzmatdaşlyk etmek hakynda «Ýol kartasy»;
• Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginiň Halkara gatnaşyklary instituty bilen Özbegistan Respublikasynyň Prezidentiniň ýanyndaky Strategik we sebitara barlaglar institutynyň arasynda türkmen-özbek bilermenler geňeşini döretmek hakynda Ähtnama;
• Türkmenistanyň Döwlet, hukuk we demokratiýa instituty bilen Özbegistan Respublikasynyň Prezidentiniň ýanyndaky Kanunçylyk we hukuk syýasaty institutynyň arasynda hyzmatdaşlyk etmek hakynda Ähtnama bar.
• Türkmenistanyň Daşoguz welaýatynyň häkimligi bilen Özbegistan Respublikasynyň Garagalpak Respublikasynyň Ministrler Geňeşiniň arasynda söwda-ykdysady, ylmy-tehniki we medeni-ynsanperwer ugurlarda hyzmatdaşlyk etmek hakynda Ylalaşyk;
• Türkmenistanyň Ahal welaýatynyň häkimligi bilen Özbegistan Respublikasynyň Daşkent oblastynyň häkimiýetiniň arasynda söwda-ykdysady, ylmy-tehniki, we medeni-ynsanperwer ugurlarda hyzmatdaşlyk etmek hakynda Ylalaşyk;
• Türkmenistanyň Lebap welaýatynyň häkimligi bilen Özbegistan Respublikasynyň Surhanderýa oblastynyň häkimiýetiniň arasynda söwda-ykdysady, ylmy-tehniki we medeni-ynsanperwer ugurlarda hyzmatdaşlyk etmek hakynda Ylalaşyk;
• Türkmenistanyň Lebap welaýatynyň häkimligi bilen Özbegistan Respublikasynyň Kaşkaderýa oblastynyň häkimiýetiniň arasynda söwda-ykdysady, ylmy-tehniki we medeni-ynsanperwer ugurlarda hyzmatdaşlyk etmek hakynda Ylalaşyk bolsa iki ýurduň sebitleriniň arasyndaky gatnaşyklary has-da işjeňleşdirmegiň täze gözýetimlerini açar.

Resminamalary alyşmak we gol çekmek dabarasy tamamlanandan soňra, iki ýurduň döwlet Baştutanlary metbugat wekillerine ýüzlenme bilen çykyş etdiler.

​

Kanun Türkmenistanda wirtual aktiwleriň döredilmegi, goýberilmegi, saklanylmagy, ýerleşdirilmegi, ulanylmagy we dolanyşygy babatda ýüze çykýan gatnaşyklary düzgünleşdirýär hem-de olaryň hukuk, ykdysady we guramaçylyk esaslaryny kesgitleýär. Kriptowalýutalar ýurduň çäginde töleg serişdesi ýa-da walýuta hökmünde ykrar edilmez, ýöne raýat hukugynyň obýekti hökmünde hereket edip biler.

​

Maýning işine iki görnüşde rugsat berilýär: hususy telekeçiler we ýuridik şahslar üçin. Ähli maýnerler Merkezi bankda elektron görnüşde hökmany döwlet hasaba alyş sanawyna girmäge borçludyrlar. Olara şahadatnama möhletsiz berilýär.

​

Hasaba alynmak üçin eýeçiliginde maýning enjamlarynyň bolmagy, maýningiň netijesinde alnan wirtual aktiwleri ýygnamak üçin hereket edýän wirtual aktiw gapjygynyň bolmagy, ýangyn, sanitariýa we tehniki howpsuzlygyň talaplarynyň göz öňünde tutulmagy bilen, maýning enjamlaryny gurnamak üçin niýetlenen jaýlaryň elektrik üpjünçilik ulgamynyň tehniki abatlygynyň we hil taýdan talabalaýyk bolmagynyň üpjün edilmegi zerurdyr. Başga adamlaryň hasaplaýyş mümkinçiliklerini ulanyp gizlin maýningi amala aşyrmak düýbünden gadagandyr.

​

Kriptowalýuta biržalary we wirtual aktiwler bilen bagly hyzmatlaryny üpjün edijiler Merkezi bankdan berlen ygtyýarnamalar esasynda iş alyp bararlar. Müşderiler üçin kriptogapjyklary açmak diňe puluň gizlin dolanyşygyna garşy göreş kanunlaryna laýyklykda doly şahsyýeti anyklanylandan soň mümkin bolar.

​

Döwlet wirtual aktiwleriň gymmatynyň peselmegi ýa-da ýitmegi üçin jogapkärçilik çekmeýär.

​

Kanunyň doly mazmuny bilen şu salgyda tanşyp bilersiňiz.

​

​

Maslahatyň barşynda welaýatlaryň häkimleri welaýatlarda dowam edýän möwsümleýin oba hojalyk işleri barada hasabat berdiler. Ahal welaýatynyň häkimi T.Nurmyradow welaýatyň gallaçy daýhanlarynyň 400 müň tonnadan gowrak bugdaý hasylyny ýygnap, bu ugurdaky şertnamalaýyn borçnamany üstünlikli ýerine ýetirendikleri baradaky hoş habary aýtdy.

​

Wise-premýer T.Atahallyýew ýurdumyzyň oba hojalygynda dowam edýän möwsümleýin işler barada hasabat berdi.

​

Bellenilişi ýaly, Diýarymyzda ösdürilip ýetişdirilen bugdaý hasylyny ýygnap almak işleri tamamlaýjy tapgyrda dowam edýär. Önüm öndürijiler bilen döwlete tabşyrylan bugdaý hasyly üçin hasaplaşyklar geçirilýär. Şunuň bilen birlikde, geljek ýylyň hasyly üçin meýdanlary, tohumlyk bugdaýy ekiş möwsümine taýýarlamak işleri ýerine ýetirilýär. Gowaça ekilen meýdanlarda agrotehnikanyň kadalaryna laýyklykda ideg etmek, hususan-da, hatarara bejergi, mineral dökünler bilen iýmitlendirmek, ösüş suwuny tutmak işleri dowam edýär.

​

Daşoguz hem-de Lebap welaýatlarynyň şaly ekilen meýdanlarynda ideg etmek işleri, Mary welaýatynda bolsa gant şugundyrynyň ekişi dowam edýär. Ýurdumyzda azyk bolçulygyny has-da pugtalandyrmak barada öňde goýlan wezipelerden ugur alnyp, welaýatlarda ýeralmanyň, gök-bakja ekinleriniň ýetişdirilen hasylyny ýygnap almak hem-de olary ilata ýetirmek babatda degişli işler alnyp barylýar.

​

Döwlet Baştutany iş maslahatyna gatnaşyjylara ýüzlenip, galla oragy möwsümini netijeli tamamlamak, gowaça ekilen meýdanlarda ideg işlerini talabalaýyk geçirmek, geljek ýylyň bugdaý hasylynyň düýbüni tutmak üçin zerur çäreleriň görülmelidigini nygtady we bu ugurda alnyp barylýan işleri berk gözegçilikde saklamagy tabşyrdy.

​

Bratislawa şäherindäki Slowakiýanyň tehnologiýa uniwersiteti (Slovak University of Technology in Bratislava (STUBA)) bu maksatnamany durmuşa geçirmek üçin hyzmatdaş ýokary okuw mekdebi hökmünde saýlanyldy. Bu gezekki okuw maslahaty «ESG-niň durnukly senagatda, ýokary bilim bermekde we suw resurslaryny dolandyrmakda amaly ulanylyşy» ady bilen geçirildi.

​

Saparyň çäklerinde gatnaşyjylar üçin Slowakiýanyň Bratislawa şäherinde ýerleşýän «Slovnaft» nebiti gaýtadan işleýän zawodlar toplumyna gezelenç guraldy. «MOL Group» kompaniýasynyň bir bölegi bolup durýan bu zawod 1957-nji ýylda guruldy. Bu zawodlar toplumy «ýaşyl önümçilik» düşünjesini işjeň durmuşa geçirip, ekologiýa taýdan arassa materiallary ulanmagy, energiýa we suw tygşytlaýjy innowasion tehnologiýalaryny ulanmagy has-da işjeňleşdirmegi, şeýle-de kömürturşy gazynyň zyňyndylaryny azaltmagy maksat edinýär. Mugallymlar kärhananyň daşky gurşawa zyýanly täsirini azaltmak strategiýalary bilen tanyşdylar.

​

​

Mejlisiň öz işine başlamagy bilen Türkmenistanyň Prezidenti Serdar Berdimuhamedow oňa gatnaşyjylary tüýs ýürekden gutlady. Bu barada TDH habar berýär.

​

Döwlet Baştutany Gutlagynda: «Türkmenistan ulag-üstaşyr geçelgelerini ösdürmek ugrunda, şol sanda Birleşen Milletler Guramasynyň we beýleki iri halkara guramalarynyň meýdançalarynda hyzmatdaşlyk meselelerinde işjeň orny eýeleýär. Garaşsyz ýurdumyz bu ugurda uly maksatlary nazarlaýan birnäçe başlangyçlary öňe sürdi we netijede köp sanly kararnamalar kabul edildi.

​

2025-nji ýylyň 23-nji sentýabrynda Birleşen Milletler Guramasynyň Baş Assambleýasynyň 80-nji sessiýasynyň plenar mejlisinde hödürlenen 2026 – 2035-nji ýyllar üçin «BMG-niň Durnukly ulag boýunça onýyllygy» atly Kararnamanyň taslamasy şol ýylyň ahyrynda Birleşen Milletler Guramasy tarapyndan tassyklandy. Bu ulag geçelgelerini ösdürmek, olaryň durnuklylygyny ýokarlandyrmak we ähli ýurtlar üçin elýeterliligini üpjün etmek bilen halkara jemgyýetçiligiň tagallalaryny birleşdirmäge giň mümkinçilik açýar.

​

Birleşen Milletler Guramasynyň Baş Assambleýasynda dürli ýyllarda Türkmenistanyň başlangyjy bilen durnukly ösüş üçin halkara hyzmatdaşlygyny üpjün etmekde ulag-üstaşyr geçelgeleriniň ornuna bagyşlanan köp sanly kararnamalar kabul edildi. Şeýle hem «Bütindünýä Durnukly ulag güni» atly Kararnama kabul edilip, her ýylyň 26-njy noýabry «Bütindünýä Durnukly ulag güni» diýlip yglan edildi.

​

Merkezi Aziýanyň we Ýewropanyň çatrygynda ýerleşýän Türkmenistan milli ulag düzümleriniň maddy-enjamlaýyn binýadyny döwrebaplaşdyrmak arkaly halkara üstaşyr geçirijilik mümkinçiliklerini yzygiderli artdyrýar.

​

Garaşsyzlyk ýyllarynda Tejen–Sarahs–Maşat, Gazagystan–Türkmenistan–Eýran we Kerki–Ymamnazar–Akina halkara demir ýollary, Türkmenabat–Zerger–Kerki we Aşgabat–Garagum–Daşoguz demir ýollary, şeýle hem Kerki–Kerkiçi we Türkmenabat–Farap demir ýol köprüleri gurlup, ulanmaga berildi.

​

Türkmenistan ulag ulgamyna yzygiderli goşulyşmak bilen, Gündogar–Günbatar we Demirgazyk–Günorta ugurlar boýunça möhüm ýollary we merkezleri birleşdirýän esasy üstaşyr ulag geçelgeleriniň düzümlerini mundan beýläk-de giňeltmegi möhüm meseleleriň hatarynda goýýar.

​

Hususan-da, 2016-njy ýylda BMG-niň howandarlygynda Aşgabatda geçirilen ýokary derejedäki Halkara maslahatynyň jemleri boýunça kabul edilen Aşgabat Beýannamasyny, 2017-nji ýylda baglaşylan «Üstaşyr we ulag hyzmatdaşlygy hakynda Ylalaşygy (Lapis Lazuli ugry boýunça Ylalaşyk)», şeýle hem TRACECA ulag geçelgesini görkezmek bolar.

​

«Hytaý–Gazagystan–Türkmenistan–Eýran» ulag-üstaşyr geçelgesini ösdürmek we ýükleriň geçirilişini işjeňleşdirmek boýunça hem zerur işler alnyp barylýar» diýip belledi.

​

Bulardan başga-da, Türkmenistanyň Prezidenti «Aziýa – Ýuwaş umman sebitiniň ýurtlary – Hytaý – Gyrgyzystan – Özbegistan – Türkmenistan – Azerbaýjan – Gruziýa – Türkiýe – Ýewropa» halkara multimodal üstaşyr ulag ugruny işjeňleşdirmek boýunça hem agza döwletleriň demir ýol edaralarynyň arasynda yzygiderli işleriň alnyp barylýandygyny belläp, Garaşsyz Döwletleriň Arkalaşygyna agza ýurtlaryň demir ýol ulagy boýunça Geňeşiniň 84-nji halkara mejlisiniň öz işine başlamagy bilen ýene-de bir gezek tüýs ýürekden gutlady. Şeýle hem berk jan saglygyny, maşgala abadançylygyny, alyp barýan işlerinde uly üstünlikleri arzuw etdi.

​

​

Taraplar ýokary derejeli saparlaryň çäklerinde gazanylan ylalaşyklaryň ýerine ýetirilişini, şeýle hem ikitaraplaýyn hyzmatdaşlygyň esasy ugurlaryny maslahatlaşdylar. Şol sanda syýasy-diplomatik, söwda-ykdysady, medeni-ynsanperwer we parlamentara hyzmatdaşlygy, energetika howpsuzlygy ulgamyndaky hyzmatdaşlygy, şeýle hem köptaraplaýyn meýdançalardaky özara gatnaşyklar boýunça pikir alyşyldy.

​

Habarda bellenilişi ýaly, A. Baýramow 2025-nji ýylyň dekabrynda Türkmenistanyň Prezidentiniň Ýaponiýa amala aşyran saparyny guramakda berlen goldaw üçin minnetdarlyk bildirdi hem-de türkmen tarapynyň Ýaponiýanyň Premýer-ministri S.Takaýitiniň Türkmenistana saparyny ýapon tarapy üçin amatly wagtda guramaga taýýardygyny nygtady.

​

A.Kunimitsu hem ýurtdaky häzirki ýagdaý bilen baglylykda Eýrandan ýapon raýatlarynyň howpsuz çykarylmagyny üpjün eden ynsanperwer geçelgäni döretmekde ýardam berendigi üçin Türkmenistanyň ýokary ýolbaşçylygyna minnetdarlyk bildirdi.

​

​

Gepleşikleriň dowamynda taraplar Migrasiýa pudagynda hyzmatdaşlyk baradaky Ylalaşygyň çäklerinde hyzmatdaşlygyň mümkinçilikleri boýunça pikir alyşdylar we onuň ileri tutulýan ugurlaryny ara alyp maslahatlaşdylar. Şeýle hem iki döwletiň arasyndaky dostlukly gatnaşyklary ösdürmekde halkara guramalarynyň ähmiýeti aýratyn nygtaldy.

​

Duşuşygyň netijesi boýunça gatnaşyjylar geljekde ikitaraplaýyn hyzmatdaşlygyň sazlaşykly ösdüriljekdigine ynam bildirdiler.

​

​

«Oktýabrda Russiýanyň daşary işler ministri Sergeý Wiktorowiç Lawrow Türkmenistanda bolar, 9-njy oktýabrda «Awaza» milli syýahatçylyk zolagynda GDA agza ýurtlaryň döwlet Baştutanlarynyň Geňeşiniň nobatdaky mejlisi meýilleşdirilýär, oňa Wladimir Wladimirowiç Putin gatnaşar» diýip, ilçi aýtdy.

​

Wolynkin şeýle hem 28-29-njy ýanwarda Aşgabada Russiýa Federasiýasynyň daşary işler ministriniň orunbasary Mihail Galuziniň ýolbaşçylygyndaky wekilçilikli toparyň sapar bilen geljekdigini, onuň dowamynda sebit howpsuzlygy meseleleri babatda ýokary derejeli ikitaraplaýyn geňeşmeleriň geçiriljekdigini sözüniň üstüne goşdy.

​

«Russiýanyň Hökümet başlygy Mihail Wladimirowiç Mişustiniň GDA agza döwletleriň Hökümet başlyklarynyň mejlisine ýygnagyna gatnaşmak üçin Aşgabada sapar bilen gelmegine garaşýarys» diýip, ilçi sözüni jemledi.

​

Dekabrda Wladimir Putin Garaşsyz Döwletleriň Arkalaşygynyň (GDA) abraýly bileleşik hökmünde halkara abraýa eýe bolandygyny nygtady.

​

​

“Özygtyýarly ösüş ýyllarynda Gazagystan Respublikasy döwlet esaslaryny berkitmekde, halkyň hal-ýagdaýyny gowulandyrmakda we ýurduň halkara giňişlikdäki abraýyny ýokarlandyrmakda uly üstünlikleri gazandy” diýlip, gutlag hatynda bellenilýär.

​

Döwlet Baştutany häzirki döwürde Türkmenistan bilen Gazagystan Respublikasynyň arasyndaky dostlukly we hoşniýetli goňşuçylyk gatnaşyklarynyň oňyn we strategik häsiýete eýedigini uly kanagatlanma bilen belläp, ikitaraplaýyn hem-de köptaraplaýyn görnüşde köpugurly hyzmatdaşlygyň mundan beýläk-de üstünlikli ösdüriljekdigine ynam bildirdi.
Prezident Serdar Berdimuhamedow ýakymly mümkinçilikden peýdalanyp, Prezident Kasym-Žomart Tokaýewe tüýs ýürekden berk jan saglyk, bagtyýarlyk we jogapkärli döwlet işinde üstünlikleri, Gazagystan Respublikasynyň doganlyk halkyna bolsa parahatçylyk, abadançylyk hem-de rowaçlyk arzuw etdi.

​

Respublika güni Gazagystanda her ýyl 25-nji oktýabrda bellenilip geçilýär. Bu sene 1990-njy ýylda döwlet özbaşdaklygy hakynda jarnamanyň kabul edilmegi mynasybetli baýram edilýär.

​

​

Habarda bellenilişi ýaly, kärhanada 2025-nji ýylyň birinji çärýeginde 20 million 778 müň 949 manatlyk iş amala aşyrylyp, maliýe görkezijileri boýunça meýilnama 155 göterim ýerine ýetirildi. Munuň özi manat möçberinde önümçiligiň ösüş depgininiň 204,6 göterime ýetirilendigini aňladýar.

​

Kärhanada häzirki döwürde sarp edijileriň sargytlaryna laýyklykda, esasan, nah ýüplükleriň 34-lik belgili görnüşi öndürilýär diýlip, habarda bellenilýär.

​

​

​

Aşgabat atçylyk sport toplumyndaky dabaralara Mejlisiň Başlygy, Hökümet agzalary, ministrlikleriň, pudaklaýyn dolandyryş edaralarynyň, jemgyýetçilik guramalarynyň, köpçülikleýin habar beriş serişdeleriniň ýolbaşçylary, daşary ýurtlaryň Türkmenistandaky diplomatik wekilhanalarynyň ýolbaşçylary we wekilleri gatnaşdy.
​Toplumyň girelgesinden esasy münber binasyna çenli uzap gidýän ýoluň ugrunda Arkadag we Aşgabat şäherleriniň, ýurdumyzyň welaýatlarynyň sergisi ýaýbaňlandyryldy. Sergide suratkeşleriň, heýkeltaraşlaryň, zergärleriň we nakgaşlaryň ahalteke bedewleriniň gözelligini şekillendirýän işleri, milli amaly-haşam sungatynyň eserleri ýerleşdirilipdir.
​Döwlet Baştutany esasy münber binasyna barandan soň, baýramçylyk at çapyşyklaryna badalga berildi.
​Baýramçylyk dabarasynyň çäklerinde dürli aralyga çapyşyklaryň ýedisi geçirildi.
​Soňra ýeňijileri sylaglamak dabarasy boldy.

​

Türkmen halkynyň Milli Lideri Gutlagynda Halkara parahatçylyk we ynanyşmak ýylynda ýurtda uly üstünlikleriň gazanylandygyny, Türkmenistanyň hemişelik Bitaraplyk hukuk ýagdaýynyň BMG tarapyndan üçünji gezek ykrar edilendigini, munuň hemişelik Bitaraplygyň 30 ýyllygy bellenilýän ýylyň ähmiýetini has-da artdyrandygyny belledi.

​

Mundan başga-da, Halk Maslahatynyň Başlygy Türkmenistanyň Prezidentini «Türkmenistanyň Bitaraplygynyň 30 ýyllygyna» atly ýubileý medalyna mynasyp bolmagy, şeýle hem «Türkmenistanyň Bitaraplygy – parahatçylygyň we ynanyşmagyň aýdyň ýoly» atly kitabynyň neşir edilmegi bilen tüýs ýürekden gutlady.

​

Türkmen halkynyň Milli Lideri Gutlagynyň dowamynda ýetip gelýän bedew ýylynyň düşümli bolmagyny, geljek ýylyň Türkmenistana rysgal-bereket getirmegini, uly üstünlikleriň dowamat dowam bolmagyny arzuw etdi.

​

​

Duşuşyk BMG-niň Deňze çykalgasy bolmadyk ösüp barýan ýurtlar boýunça üçünji maslahatynyň (LLDC3) çäklerinde geçirildi. Şawkat Mirziýoýew halkara forumyň ýokary guramaçylyk derejesinde geçirilmegi bilen türkmen tarapyny gutlap, gün tertibine girizilen meseleleriň sebitiň durnukly ösüşi üçin aýratyn ähmiýetlidigini belledi.

​

Gepleşikleriň dowamynda türkmen-özbek gatnaşyklarynyň dostluk, hoşniýetli goňşuçylyk we strategik hyzmatdaşlyk esasynda ösdürilmeginiň geljegi bilen baglanyşykly meseleler ara alnyp maslahatlaşyldy.

​

Taraplar öň gazanylan ylalaşyklaryň, şol sanda şu ýylyň aprelinde Samarkant şäherinde geçirilen duşuşygyň netijeleri bilen bagly çözgütleriň ýerine ýetirilişiniň barşyna seretdiler.

​

Duşuşygyň dowanynda iki döwletiň arasyndaky hyzmatdaşlygyň ynanyşmak we özara bähbitleri göz öňünde tutmak esasynda okgunly ösdürilýändigi nygtaldy. 2025-nji ýylyň başyndan bäri ýurtlaryň arasyndaky haryt dolanyşygyň 600 million amerikan dollaryna ýetendigi bellenildi. Şeýle hem senagat, energetika, ulag, oba hojalygy we suw serişdeleri ugurlarynda hyzmatdaşlygy giňeltmek boýunça işler dowam etdirilýändigi nygtaldy.

​

Duşuşykda ýokary derejede geçirilmegi meýilleşdirilýän duşuşyklara taýýarlyk görmek bilen bagly hökümetara toparlaryň, Işewürler geňeşini, Sebitleriň arasynda forumlary we medeni çäreleri geçirmeklige hem seredildi.

​

Taraplar şeýle hem BMG-niň maslahatynyň gün tertibindäki meseleler boýunça pikir alyşdylar we şu ýylyň güýzünde Taşkent şäherinde geçiriljek Merkezi Aziýa döwletleriniň ýolbaşçylarynyň ýedinji Konsultatiw duşuşygyna taýýarlyk bilen baglanyşykly meselelere garadylar.

​

Türkmenistana Deňze çykalgasy bolmadyk ösüp barýan ýurtlar boýunça BMG-niň üçünji maslahatyna (LLDC3) gatnaşmak üçin Ermenistan Respublikasynyň Prezidenti Waagn Haçaturýan we San-Tome we Prinsipi Demokratik Respublikasynyň Prezidenti Karluş Manuel Wila-Nowa geldi. Maslahat «Awaza» milli syýahatçylyk zolagynda geçiriler.

​

Mejlisde, ilki bilen, Döwlet howpsuzlyk geňeşiniň sekretary, goranmak ministri B.Gündogdyýewe söz berildi. B.Gündogdyýew ýurduň Ýaragly Güýçlerini ösdürmegiň maksatnamasynda kesgitlenen wezipeleri ýerine ýetirmek boýunça ýylyň başyndan bäri alnyp barlan işler barada hasabat berdi. Şeýle hem Watan goragçylarynyň gulluk we ýaşaýyş-durmuş şertlerini has-da gowulandyrmak, serkerdeleriň hünär derejelerini ýokarlandyrmak babatda amala aşyrylan işler barada aýdyldy.

​

Türkmenistanyň Ýaragly Güýçleriniň Belent Serkerdebaşysy hasabaty diňläp, Türkmenistanyň Ýaragly Güýçleri kämilleşdirmek, ösdürmek boýunça maksatnamalaýyn işleri mundan beýläk-de dowam etmegiň, milli goşuny ösdürmäge gönükdirilen toplumlaýyn çäreleri amala aşyrmakda dünýäniň öňdebaryjy tejribelerini yzygiderli öwrenmegiň möhümdigini belledi hem-de şunuň bilen baglylykda, Döwlet howpsuzlyk geňeşiniň sekretary, goranmak ministrine birnäçe anyk tabşyryklary berdi.

​

Soňra harby we hukuk goraýjy edaralaryň ýolbaşçylary gözegçilik edýän düzümlerinde şu ýylyň iki aýynda alnyp barlan işleriň netijeleri, şeýle-de döwlet Baştutanynyň ozal beren tabşyryklarynyň ýerine ýetirilişi barada hasabatlary berdiler.

​

Prezident Serdar Berdimuhamedow hasabatlary diňläp, harby we hukuk goraýjy edaralaryň ýolbaşçylaryna degişli tabşyryklarydyr görkezmeleri berdi. Şeýle hem döwlet Baştutany ýurduň goranyş häsiýetli harby doktrinasynyň talaplaryna laýyklykda, Garaşsyz, hemişelik Bitarap döwletiň howpsuzlygyny we çäk bitewüligini ýokary derejede üpjün etmek, ýurduň goranmak ukybyny berkitmek, şeýle hem Watan goragçylarynyň we olaryň maşgala agzalarynyň ýaşaýyş-durmuş şertlerini has-da ýokarlandyrmak boýunça yzygiderli çäreleriň durmuşa geçirilýändigini aýdyp, bu işleriň mundan beýläk-de dowam etdiriljekdigini belledi.

​

Döwlet howpsuzlyk geňeşiniň mejlisinde başga-da birnäçe möhüm meselelere garaldy. Olar boýunça degişli çözgütleri kabul edip, Türkmenistanyň Prezidenti, Türkmenistanyň Ýaragly Güýçleriniň Belent Serkerdebaşysy Serdar Berdimuhamedow mejlisi jemledi.

​

​

«Watan» habarlar gepleşiginde habar berlişi ýaly, duşuşygyň barşynda «Al-Arabiýa» teleýaýlymynyň wekilleri gaznanyň alyp barýan işleri bilen ýakyndan tanyşmaga gyzyklanma bildirýändiklerini aýtdylar. Olar Gurbanguly Berdimuhamedow adyndaky Howandarlyga mätäç çagalara hemaýat bermek boýunça haýyr-sahawat gaznasynyň alyp barýan işleri bilen öz tomaşaçylaryny has giňden tanyşdyrmak maksady bilen, gaznanyň bejeriş işleri boýunça wise-prezidenti Oguljahan Atabaýewadan interwýu bermegini haýyş etdiler.

​

Duşuşykdan soň O.Atabaýewa myhmanlaryň haýyşyna kanagatlanma bilen dünýäniň meşhur «Al-Arabiýa» teleýaýlymynyň esasy alyp baryjysy Rizwan Hanyň sowallaryna jogap berdi.

​

Gurbanguly Berdimuhamedow adyndaky Howandarlyga mätäç çagalara hemaýat bermek boýunça haýyr-sahawat gaznasynyň bejeriş işleri boýunça wise-prezidenti Oguljahan Atabaýewanyň «Al-Arabiýa» teleýaýlymyna beren interwýusy ýakyn günlerde tomaşaçylara ýetiriler.

​

Meşhur teleýaýlymyň esasy alyp baryjysy Rizwan Han Gurbanguly Berdimuhamedow adyndaky Howandarlyga mätäç çagalara hemaýat bermek boýunça haýyr-sahawat gaznasynyň bejeriş işleri boýunça wise-prezidenti Oguljahan Atabaýewanyň interwýusynyň bu gaznanyň alyp barýan işleri bilen ýakyndan tanyşmaga ýardam edendigini belledi.

​

​

“Türkmenistanyň 2026-njy ýyl üçin Döwlet býujeti hakynda” Türkmenistanyň Kanunynyň taslamasyndan, “Türkmenistanyň 2024-nji ýyl üçin Döwlet býujetiniň ýerine ýetirilişi hakynda” Türkmenistanyň Mejlisiniň kararynyň taslamasyndan başga-da, deputatlar şu kanunçylyk namalaryny kabul etdiler:

​

• “Wirtual aktiwler hakynda” Türkmenistanyň Kanuny. Bu Kanun ýurdumyzda wirtual aktiwleriň döredilmeginde, saklanylyşynda, ýerleşdirilmeginde, ulanylyşynda we dolanyşygynda döreýän gatnaşyklary kadalaşdyryp, olaryň hukuk, ykdysady, guramaçylyk esaslaryny kesgitlär.

• “Ylmy intellektual eýeçilik hakynda” Türkmenistanyň Kanunynyň täze beýany ylmy intellektual eýeçiligiň obýektleriniň döredilmeginde hem-de peýdalanylmagynda ýüze çykýan gatnaşyklary düzgünleşdirýär.
• “Gazagystan Respublikasynyň, Gyrgyz Respublikasynyň, Täjigistan Respublikasynyň, Türkmenistanyň, Özbegistan Respublikasynyň we Hytaý Halk Respublikasynyň arasynda hemişelik hoşniýetli goňşuçylyk, dostluk we hyzmatdaşlyk hakyndaky Şertnamany tassyklamak hakynda” Türkmenistanyň Kanuny. Bu resminama 2025-nji ýylyň 17-nji iýunynda Astanada geçirilen “Merkezi Aziýa — Hytaý” ikinji sammitiniň jemleri boýunça gol çekildi.
• “1993-nji ýylyň 22-nji ýanwaryndaky Raýat, maşgala we jenaýat işleri boýunça hukuk kömegi we hukuk gatnaşyklary hakynda Konwensiýa üýtgetmeleri girizmek hakyndaky Teswirnamany tassyklamak hakynda” Türkmenistanyň Kanuny.

​

Deputatlar “Türkmenistanyň Zähmet kodeksine üýtgetmeler we goşmaçalar girizmek hakynda”, “Türkmenistanyň käbir kanunçylyk namalaryna üýtgetmeler we goşmaçalar girizmek hakynda”, “Jenaýatçylykly ýol bilen alnan girdejileriň kanunlaşdyrylmagyna, terrorçylygyň maliýeleşdirilmegine we köpçülikleýin gyryş ýaragynyň ýaýradylmagynyň maliýeleşdirilmegine garşy hereket etmek hakynda” Türkmenistanyň Kanunyna üýtgetmeler we goşmaçalar girizmek hakynda”, “Aw awlamak we aw baýlyklaryny goramak hakynda” Türkmenistanyň Kanunyna üýtgetmeler girizmek hakynda” Türkmenistanyň Kanunlarynyň taslamalaryna hem seretdiler.
Mejlisiň ýedinji çagyrylyşynyň on birinji maslahatynda ara alyp maslahatlaşmaga hödürlenen kanunçylyk namalarynyň taslamalary biragyzdan makullanyldy we kabul edildi.

​

​

Habarda bellenilişi ýaly, Tagtabazar, Ýolöten, Baýramaly etraplarynyň tejribeli ýüpekçileri işlerini göwnejaý ýerine ýetirmekde aýratyn tapawutlanýarlar.

​

Ýüpekçiler ýazyň ilkinji günlerinden başlap, gurçuk idediljek jaýlary möwsüme taýýar edip goýdular. Şeýle-de piläni köp taýýarlamagy maksat edinýän ýüpekçiler tut nahallarynyň ýüzlerçe düýbini oturtdylar, öňki bar bolan tut agaçlarynyň idegini ýetirdiler.

​

​

 Habarda şeýle hem Putiniň duşuşyga gatnaşýan ýurtlaryň birnäçesiniň Prezidentleri bilen ikitaraplaýyn söhbetdeşlikleri geçirjekdigi aýdylýar.

​